Rządowy program wspierania eksportu (Wspieranie polskiego eksportu poprzez udzielanie przez Bank Gospodarstwa Krajowego kredytów dla zagranicznych nabywców polskich towarów i usług lub ich banków z ochroną ubezpieczeniową Korporacji Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych S.A.), zatwierdzony 29 lipca br.

Cel programu:

Poprawa pozycji konkurencyjnej polskich eksporterów, zwiększenie wielkości polskiego eksportu poprzez ułatwienie importerom dostępu i uatrakcyjnienie warunków finansowania zakupu polskich dóbr i usług inwestycyjnych.

Cel będzie realizowany poprzez udzielanie przez BGK kredytów dla nabywców polskich towarów i usług lub ich banków z zapewnieniem ochrony ubezpieczeniowej Korporacji Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych S.A.

W przypadku kredytów długoterminowych (z okresem spłaty: powyżej 2 lat) do 2015 r. planowane jest udzielnie ich na kwotę 5,1 mld zł (mówimy tu o relatywnie dużych transakcjach – o kwocie powyżej 1 mln eur jednostkowo), w przypadku kredytów krótkoterminowych plany zakładają 600 mln zł.

Skala programu:
Do 19.11.2010 otwarto akredytywy na równowartość ok. 80 mln zł (min. dla takich firm jak PPH ROLMETAL, ZAMET – BUDOWA MASZYN” S.A.) oraz podpisano długoterminowe umowy kredytowe o równowartości ok. 140 mln zł. (min. dla takich firm jak WIEDEMANN POLSKA Sp. z o.o, SciTeeX Sp. z o.o.) W najbliższym czasie planowane jest podpisanie kolejnej umowy kredytowej na kwotę o równowartości ok. 180 mln zł. (UNIBEP S.A.)

Branże:
W założeniach programu rządowego nie zostały określone branże preferowane w dostępie do finansowania. Struktura branżowa udzielanych przez bank kredytów eksportowych będzie odzwierciedlać zapotrzebowanie zgłaszane przez eksporterów oraz nabywców polskich towarów i usług. Zgodnie z przyjętymi założeniami branżowa struktura udzielanych kredytów będzie zbieżna ze strukturą polskiego eksportu, w tym zwłaszcza kierowanego na rynki wschodnie. W związku z tym finansowanie jest kierowane głównie do firm z branż: elektromaszynowej, chemicznej, budowlanej oraz w przypadku finansowania krótkoterminowego rolno-spożywczej oraz przemysłowej w zakresie części zamiennych i komponentów.

Kraje:
Program rządowy nie wskazuje wprost rynków, które będą uprzywilejowane przy wykorzystaniu środków przeznaczonych na finansowanie projektów eksportowych. Biorąc pod uwagę uwarunkowania rynkowe największe zainteresowanie wsparciem kredytowym eksportu związane jest z eksportem do krajów o tzw. gospodarkach nierynkowych (głównie rynki wschodnio-europejskie, kraje byłego Związku Radzieckiego – Rosja, Białoruś, Ukraina, Kazachstan).

Finansowanie długoterminowe (okres spłaty: ponad 2 lata):
Kredyty dla nabywcy lub banku nabywcy - finansowanie nabywców polskich towarów i usług lub ich banków.

Warunki kredytu: Udział kredytu BGK w finansowaniu kontraktu handlowego do 85% jego wartości. Wypłaty z kredytu realizowane bezpośrednio na rzecz eksportera.

Okres spłaty: od 2 do nawet 12 lat (w zależności od kraju importera i sektora).

Oprocentowanie: stałe - według stopy CIRR (informacja na temat stóp CIRR w załączniku) lub zmienne, oparte na stawkach EURIBOR/ LIBOR, powiększonych o marżę na pokrycie ryzyka płynności BGK.

Jednolita prowizja administracyjna (0,5% p.a.). Brak regresu wobec eksportera

Korzyści:
Możliwość zdobywania przez polskich eksporterów nowych rynków zbytu. Umożliwienie realizacji kontraktów na rynkach o podwyższonym ryzyku.

Możliwość zaoferowania swoim odbiorcom zapłaty z odroczoną płatnością. Poprawa płynności firmy.

Przeniesienie ryzyka zapłaty za towar na BGK i KUKE SA.

Długi termin spłaty kredytu.
Obciążenie kosztami kredytu importera.
Możliwość zawierania kontraktów o wyższej wartości.
Umożliwienie importerowi uzyskania atrakcyjnego kredytu.

Warunki uzyskania kredytu:
Uzyskanie przez BGK polisy KUKE ubezpieczającej należności z kredytu.

Finansowanie krótkoterminowe (okres spłaty: poniżej 2 lat)
Dyskonto należności z akredytywy eksportowej - wypłata eksporterowi przyszłego wpływu z akredytywy, pomniejszonego o wartość dyskonta.

Postfinansowanie akredytywy eksportowej - udzielenie kredytu bankowi zagranicznemu otwierającemu akredytywę na rzecz polskiego eksportera. Środki z kredytu zostają przekazane eksporterowi, a koszt kredytu ponosi importer.

Warunki kredytu:
Możliwość sfinansowania przez BGK do 100% wartości należności.
Okres spłaty: do 2 lat.
Oprocentowanie: zmienne, oparte na stawkach EURIBOR/ LIBOR.
Prowizja: 0,2% wartości z akredytywy

Korzyści:
Umożliwienie realizacji transakcji na rynkach o podwyższonym ryzyku.
Możliwość potwierdzenia akredytywy z krajów ryzyka nierynkowego.
Możliwość zaoferowania odroczonego terminu płatności.
Dostęp do środków przed określonym w akredytywie terminem płatności – poprawa płynności firmy.
Uniezależnienie eksportera od ryzyka kontrahentów.
Brak regresu wobec eksportera.

Warunki uzyskania kredytu:
Uzyskanie przez BGK gwarancji KUKE, zabezpieczającej należności z przyszłych płatności.

Program DOKE
System dopłat z budżetu państwa dla banków komercyjnych. Dopłaty realizowane są do oprocentowania kredytów średnio i długoterminowych (okres spłaty: ponad 2 lata) o stałych stopach procentowych, przeznaczonych na finansowanie eksportu. W ramach programu DOKE kredytów dla nabywców polskich towarów i usług udzielają banki komercyjne, BGK uczestniczy jedynie w rozliczeniach pomiędzy nimi a Ministerstwem Finansów.

W związku z ogólnym spadkiem aktywności kredytowej banków wywołanej zjawiskami kryzysowymi na rynkach międzynarodowych Bank od trzech lat obserwuje brak zainteresowania ze strony banków komercyjnych Programem DOKE. W chwili obecnej BGK administruje kredytami udzielonymi przez banki komercyjne w latach 2002 – 2007. Banki przewidują natomiast, że w latach 2011-2013 w ramach programu DOKE będą realizowane projekty na kwotę ok. 200 mln USD.

Produkty komercyjne (w opracowaniu – planowane wprowadzenie do oferty banku: do końca br.) Kredyt na prefinansowanie eksportu - przeznaczony będzie na finansowanie realizacji kontraktów eksportowych zawieranych przez polskie przedsiębiorstwa (finansowanie polskiego eksportera na etapie produkcji eksportowej). Spłata kredytu będzie zabezpieczona przez gwarancję KUKE. Według wstępnych założeń marża na kredycie będzie nie wyższa niż 200 pb. Poza tym Bank wprowadził Pakiet Pewny Eksport – dedykowany polskim eksporterom pakiet produktów depozytowo-transakcyjnych, które będą mogły być powiązane z kredytem na prefinansowanie eksportu.

Produkty trade finance obsługiwane w ramach działalności komercyjnej Akredytywa dokumentowa – nieodwołalne zobowiązanie banku importera do zapłaty eksporterowi za zaprezentowane dokumenty, ściśle zgodne z warunkami akredytywy. Inkaso – zobowiązanie banku do wydania kupującemu (importerowi) określonych dokumentów po dokonaniu lub zagwarantowaniu przez niego zapłaty.

Załącznik 1. Informacja na temat stóp CIRR Stopy CIRR – wyznaczają minimalny poziom oprocentowania kredytów eksportowych w państwach będących uczestnikami Porozumienia OECD w sprawie Oficjalnie Wspieranych Kredytów Eksportowych. Wyznaczane co miesiąc (na 15 dzień każdego miesiąca), dla różnych walut.


Komentuje Jerzy Kurella, Wiceprezes Banku Gospodarstwa Krajowego.